Họp khẩn

Sếp tôi vốn nổi tiếng keo kiệt đến mức nhân viên phải tự mua giấy vệ sinh cho công ty, vậy mà sáng nay ông triệu tập họp khẩn, mặt đỏ gay, tuyên bố: "Ai làm rò rỉ dữ liệu khách hàng, tự giác nhận tội trước khi tôi gọi công an!"

Cả phòng họp im phăng phắc. Mười bảy con người đứng sát tường, không ai dám thở mạnh.

Riêng tôi thì trong lòng hiểu rõ.

Không phải tôi làm. Mà là tôi biết ai làm. Và chính cái biết đó khiến tôi phải cúi gằm mặt, giả vờ sợ hãi như mười sáu người còn lại.

Đến chiều, khi tôi bị gọi lên phòng nhân sự với bản kiểm điểm soạn sẵn, chị Hoa lén nhét vào tay tôi chìa khóa xe công vụ: "Camera hành trình còn pin, em xem đi."

Lúc đó tôi chưa hiểu chị muốn nói gì. Chỉ thấy bàn tay chị run, và ánh mắt chị nhìn về phía cửa như sợ có ai bước vào.

…

Quay lại buổi sáng.

Tám giờ, chuông báo họp vang khắp tòa nhà. Tôi vừa đặt túi xuống bàn đã thấy tin nhắn trong nhóm chung: "Toàn công ty lên phòng họp lớn. Gấp."

Chị Lan bàn bên cạnh thì thầm: "Lại chuyện gì nữa đây?"

Tôi không đáp. Mắt tôi dán vào màn hình server đang chạy kiểm tra tự động. Tối qua, lúc 11 giờ, có một lượt đăng nhập bất thường vào phân vùng dữ liệu khách hàng. Tôi đã ghi lại mã truy cập. Nhưng mã đó thuộc bực thuộc về một tài khoản mà tôi không có quyền tra.

Tài khoản cấp cao.

Phòng họp lớn kín chỗ. Sếp Dũng đứng trên bục, tay cầm micro, mặt đỏ như gấc chín. Ông mặc chiếc áo sơ mi đã sờn cổ, thứ áo ông mặc đi mặc lại suốt hai năm nay để "tiết kiệm là quốc sách". Nhưng chiếc đồng hồ trên tay thì sáng loáng, mới tinh.

"Không ai được ngồi," ông gõ micro hai cái. "Đứng hết. Nghe cho kỹ."

Mười bảy người đứng dậy, ghế xô vào nhau kêu lạch cạch.

"Đêm qua, dữ liệu khách hàng của chúng ta bị sao chép trái phép. Toàn bộ danh sách hợp đồng, thông tin thanh toán, lịch sử giao dịch. Bị bán ra ngoài."

Có tiếng thở dốc trong đám đông. Chị Lan bấu chặt vào cánh tay tôi.

"Tôi cho các người hai tiếng. Ai làm thì tự giác đứng ra. Không thì tôi gọi công an, lúc đó đừng trách." Ông quét mắt qua từng người. "Công ty này nuôi các người không phải để các người đâm sau lưng."

Tôi đứng thẳng lưng, mắt nhìn lên bảng trắng phía sau ông. Trên đó còn dán tờ giấy A4 in một mặt mà ông bắt cả người dùng lại làm giấy nháp. Mặt sau trắng trơn. Ông từng nói: "Một mặt đã in rồi thì còn dùng được mặt kia, đừng có hoang."

Thế mà tháng trước, tôi tận mắt thấy cậu Khang — con trai ông — bê nguyên một xấp tài liệu in màu ra khỏi phòng kế toán. Năm trăm trang. In màu. Loại giấy dày nhất. Tôi đếm được vì tôi ngồi ngay cạnh máy in, chờ in bản báo cáo server.

Ông Dũng mắng suốt hai tiếng. Hai tiếng đồng hồ, không cho ai ngồi, không cho ai uống nước. Điều hòa thì ông đã tắt từ lúc bảy giờ rưỡi — "tiết kiệm điện, mở cửa sổ cho thoáng." Ngoài trời ba mươi bảy độ. Trong phòng họp, mồ hôi chảy ròng ròng xuống cổ áo từng người.

Riêng tôi, tôi đứng im, đếm ngược trong đầu.

Mười giờ. Ông tuyên bố giải tán, ai có thông tin thì lên phòng ông.

Tôi bước ra hành lang, chị Lan theo sát: "Mày có làm gì không đấy?"

"Không."

"Thật không?"

Tôi quay lại nhìn chị. "Chị nghĩ em ngu đến mức tự chui đầu vào rọ à?"

Chị thở ra, vỗ vai tôi. "Ừ, ừ. Tao chỉ hỏi thôi. Tại mày là đứa quản lý server mà."

Đó chính là vấn đề.

Là đứa quản lý server, tôi là người đầu tiên bị nghi ngờ. Là đứa quản lý server, tôi là người duy nhất có đủ quyền truy cập để làm chuyện đó. Và là đứa quản lý server, tôi biết rõ mình không làm.

Nhưng biết thì để làm gì?

Chiều hôm đó, ba giờ, điện thoại bàn trong phòng IT reo. Anh Tuấn — trưởng phòng tôi — nhấc máy, nghe vài giây rồi quay sang tôi, mặt tỉnh queo: "Ngọc, lên phòng nhân sự. Chị Hoa gọi."

Giọng anh ta nhẹ tênh. Như thể đang gọi tôi đi lấy hóa đơn tiền điện.

Tôi đứng dậy. Anh Tuấn không nhìn tôi. Anh ta cúi xuống bàn phím, gõ gì đó rất chăm chú. Tôi để ý ngón tay anh ta run.

Phòng nhân sự ở tầng bốn. Tôi đi bộ, không bấm thang máy. Thang máy công ty hỏng từ tháng trước, sếp Dũng bảo "sửa tốn tiền, đi bộ có chết ai." Chị Hoa đang ngồi sau bàn, trước mặt là một tập hồ sơ.

"Em ngồi đi."

Tôi ngồi. Chị đẩy tập hồ sơ về phía tôi.

"Bản kiểm điểm. Em đọc thử."

Tôi lật trang đầu. Chữ đánh máy, font Times New Roman, cỡ 13. Ngày tháng điền sẵn. Tên tôi điền sẵn. Nội dung: "Tôi, Nguyễn Thị Ngọc, nhân viên phòng IT, nhận thấy bản thân đã có hành vi sao chép dữ liệu khách hàng trái phép vào ngày 14/3…"

Tôi đọc hết hai trang. Không sót chữ nào.

Rồi tôi ngẩng lên.

"Chị Hoa, cái này là ai soạn?"

Chị nhìn tôi. Mắt chị không chớp.

"Em nghĩ là ai?"

"Anh Tuấn."

Chị không trả lời. Nhưng ngón tay chị gõ nhẹ lên mặt bàn, hai cái. Như một tín hiệu.

"Em Ngọc này." Chị hạ giọng. "Chị làm ở đây tám năm. Chị chứng kiến không biết bao nhiêu vụ. Người ta cần một cái tên để điền vào chỗ trống. Và cái tên đó…" Chị dừng lại, nhìn thẳng vào mắt tôi. "Thường là người không có ai chống lưng."

Tôi hiểu.

Tôi là đứa không có ai chống lưng. Bố mẹ tôi ở quê, làm ruộng. Tôi vào công tâm bằng thực lực, không bằng quen biết. Ba năm, tôi chưa từng xin sếp một ân huệ nào. Tôi là ứng viên hoàn hảo để làm vật tế.

"Em ký không?"

Chị Hoa đẩy cây bút về phía tôi.

Tôi không cầm bút. Tôi nhìn chị, chờ đợi.

Chị thở ra một hơi dài. Rồi chị đứng dậy, đi ra cửa, khóa trái. Quay lại, chị mở ngăn kéo dưới cùng, lôi ra một thứ gì đó.

Một chìa khóa. Loại chìa khóa xe hơi, có logo hình oval.

"Xe công vụ. Con Ford Transit biển 29A-123.45. Đậu ở tầng hầm." Chị nắm tay tôi, ấn chìa khóa vào lòng bàn tay. "Camera hành trình còn pin. Em xem đi."

Tôi nhìn chìa khóa. Nhìn chị.

"Sao chị biết?"

Chị cười. Nụ cười mệt mỏi của người đã giấu quá nhiều thứ trong quá lâu.

"Vì chị là người phát lương cho cậu Khang. Tháng nào cũng có khoản 'chi phí tiếp khách' một trăm triệu. Ký khống. Mà cậu ta thì có đi tiếp khách bao giờ đâu." Chị siết tay tôi. "Đêm qua chị ở lại muộn. Chị thấy cậu ta xuống tầng hầm. Hai giờ sáng. Tay cầm cái USB."

Tôi nắm chặt chìa khóa.

"Em có hai ngày," chị nói. "Trước khi ông ta trình hồ sơ lên công an. Nếu em muốn thoát, thì phải tự cứu mình."

Tôi gật đầu.

Bước ra khỏi phòng nhân sự, tôi đi thẳng xuống tầng hầm. Không bấm thang máy. Tôi đi bộ, mười hai tầng, đôi chân run nhưng đầu óc tỉnh táo lạ thường.

Chiếc Ford Transit đậu ở góc tối nhất. Tôi mở cửa, ngồi vào ghế lái. Rút thẻ nhớ camera hành trình ra, cắm vào laptop.

Đoạn video dài bốn mươi bảy giây.

Hai giờ sáng ngày 15/3.

Cậu Khang bước lên xe. Tay trái cầm USB. Tay phải cầm điện thoại, áp vào tai. Giọng cậu ta vang lên rõ mồn một trong cabin yên tĩnh:

"Hàng về rồi. Năm trăm triệu. Chuyển khoản đi. Đông Á nhận đủ là xong."

Tôi tua lại. Xem lần hai.

Rồi lần ba.

Mỗi lần, tôi nhìn rõ hơn gương mặt cậu ta dưới ánh đèn đường vàng vọt. Cái vẻ mặt của một kẻ chưa từng phải trả giá cho bất cứ thứ gì.

Tôi đóng laptop.

Chìa khóa xe công vụ vẫn nằm gọn trong lòng bàn tay tôi, lạnh ngắt.

Và tôi biết, từ giây phút này, không ai có thể bắt tôi ký vào bản kiểm điểm đó nữa.