Cú lừa đầu tuần

Trưởng phòng nhân sự vốn nổi tiếng keo đến mức in tài liệu một mặt giấy đã dùng, bắt nhân viên ký nhận từng tờ, vậy mà sáng thứ Hai đầu tuần, chị ta tươi cười rót trà mời tôi vào phòng.

Tôi biết ngay có chuyện.

Mười giờ sáng hôm sau, email từ phòng nhân sự hiện lên: “Yêu cầu hoàn trả chi phí đào tạo 180 triệu, hạn chót 30 ngày.” Tôi mở file đính kèm, thấy chữ ký của mình — nhưng tôi chưa từng đọc qua trang đó.

…

Sáng thứ Hai, ngày 15 tháng Bảy, tôi bước vào công ty Thiên Phú với cái gáy còn ê ẩm vì đêm qua thức trắng.

Bốn năm. Bốn năm từ một cô bé thực tập chạy photo tài liệu, đến hôm nay ngồi vào vị trí trưởng nhóm. Tôi nhớ hôm qua cả phòng reo hò ầm ĩ ở hành lang tầng bốn, Dũng vỗ vai tôi đau điếng, còn tôi thì chỉ biết cười gượng. Bởi trong bụng tôi lúc đó chỉ có một câu hỏi: thăng chức nhanh thế này, ai sẽ là người đầu tiên muốn tôi ngã?

Tay tôi đặt lên bàn phím, chưa kịp gõ chữ nào, thì giọng chị Hạnh vang lên sau lưng.

“Em Ngọc. Vào phòng chị một chút.”

Tôi quay lại. Chị Hạnh đứng đó, tay cầm ấm trà thủy tinh, mỉm cười. Cái kiểu cười tôi đã thấy đúng một lần trong bốn năm — hôm chị ta thuyết phục được sếp Khang cắt bữa trưa của phòng kế toán từ hai mươi lăm nghìn xuống mười tám nghìn một suất.

“Dạ, chị đợi em một phút.”

“Không cần gấp.” Chị ta vẫn đứng đó. “Nhưng chị có trà nóng, để nguội thì phí.”

Tôi đứng dậy, cầm theo cuốn sổ tay. Thói quen. Mẹ tôi bảo, vào phòng ai cũng phải cầm cái gì đó trong tay, để người ta biết mình không đến tay không.

Phòng nhân sự nằm ở cuối hành lang tầng ba, ngay cạnh phòng kho hồ sơ cũ. Cửa gỗ mở ra, mùi trà nhài xộc vào mũi. Chị Hạnh đi trước, đặt ấm trà lên bàn, rót ra hai cái tách sứ trắng — loại tách rẻ nhất ở chợ Bến Thành, tôi đoán thế, vì chị ta có bao giờ mua thứ gì đắt cho phòng nhân sự đâu.

“Ngồi đi em.”

Tôi ngồi xuống. Chị ta đẩy tách trà về phía tôi, rồi kéo ngăn kéo bàn.

“Em được lên trưởng nhóm rồi, chị mừng cho tôi lắm.” Chị ta nói, giọng ngọt như mật ong pha đường. “Bốn năm, không phải chuyện đùa. Em biết không, hồi chị mới vào đây, chị cũng làm đúng bốn năm mới lên được vị trí này.”

Tôi nhấp một ngụm trà. Nóng. Và không có đường. Chị Hạnh tiết kiệm đến mức trà của chính mình cũng không thêm đường.

“Chị khen em thật lòng đấy. Cả công ty này, chị chỉ thấy mình em là xứng đáng.”

“Em cảm ơn chị.”

Chị ta đặt trước mặt tôi một tập hồ sơ dày cộp, bìa giấy màu vàng nhạt, mép giấy đã sờn vì ai đó lật nhiều lần.

“Đây là hồ sơ nhập việc của em, bản gốc. Chị vừa rà lại, thấy còn thiếu vài thứ cần cập nhật cho đúng quy trình. Em xem rồi ký giúp chị.”

Tôi nhìn tập hồ sơ. Dày ít nhất sáu chục trang. Có trang còn đính kèm giấy photo căn cước, bảng lương cũ, tờ khai bảo hiểm.

“Có cần em đọc kỹ không chị?”

“Ôi dào, hồ sơ cũ của em mà, có gì lạ đâu.” Chị ta cười, đẩy cây bút bi sang. “Chị làm gấp lắm, chiều nay phải nộp cho sếp Khang. Em ký nhanh giúp chị, chỗ cần ký chị đã đánh dấu sẵn rồi.”

Tôi lật qua vài trang đầu. Giấy nhập việc, thông tin cá nhân, bản sao bằng đại học. Đúng là hồ sơ của tôi thật. Trang giấy hơi ẩm, có chỗ còn dính vết cà phê khô.

Rồi tôi thấy một tờ giấy nhỏ kẹp giữa hai trang, nhô ra một góc. Tôi định rút ra xem, thì chị Hạnh đặt tay lên tập hồ sơ.

“Chị đánh dấu bằng giấy nhớ rồi đấy, chỗ nào có giấy nhớ là chỗ cần ký. Em khỏi phải lật hết cho mỏi tay.”

Tay chị ta rút lại. Tôi nhìn tờ giấy nhớ màu hồng dán ở mép trang, rồi nhìn đồng hồ. Chín giờ hai mươi. Tôi còn một cuộc họp nhóm lúc mười giờ, chưa chuẩn bị gì.

Tôi ký.

Bút bi lướt trên giấy, ba chữ ký. Chị Hạnh đứng bên cạnh, tay đỡ lấy tập hồ sơ, gấp lại ngay khi tôi vừa đặt bút xuống.

“Cảm ơn em. Em cứ để tách trà đó, chị rửa cho.”

Tôi bước ra khỏi phòng, trong lòng có cái gì đó gợn lên. Nhưng tôi gạt đi. Thứ Hai mà, bao nhiêu việc.

Trưa hôm đó, Dũng kéo ghế sang bàn tôi.

“Ê, bà Hạnh gọi mày vào làm gì đấy? Tao thấy mày cầm tập giấy vàng vàng ra.”

“Hồ sơ nhập việc. Bả bảo cập nhật quy trình gì đó.”

Dũng nhíu mày, gắp miếng thịt trong hộp cơm của tôi bỏ vào miệng.

“Hồ sơ nhập việc của mày? Sao giờ này mới cập nhật? Mày làm bốn năm rồi mà.”

“Thì bả nói rà lại.”

“Ừ.” Dũng nhún vai, nhai nhồm nhoàm. “Mà bà đó kỳ lắm. Hồi tao mới vào, bả bắt tao ký cái giấy gì mà tao đọc muốn lòi mắt, hỏi lại thì bả bảo ‘ký đi, không sao đâu’. Xong sau đó tao mới biết là giấy cam kết làm đủ hai năm, không thì đền tiền đào tạo.”

Tôi dừng đũa.

“Mày nói gì?”

“Thì cái giấy cam kết đào tạo ấy. Ai mới vào cũng ký. Nhưng của tao có mười hai triệu thôi, tao đọc rồi mới ký. Mày không đọc à?”

Tôi đặt đũa xuống. Cổ họng tôi khô lại.

“Tao… tao tưởng chỉ là cập nhật thông tin.”

Dũng nhìn tôi. Miếng thịt trong miệng nó ngừng nhai.

“Ngọc. Mày ký mà không đọc thật à?”

Tôi không trả lời. Tôi đứng dậy, đi thẳng về bàn, mở máy tính. Nhưng trong đầu tôi chỉ còn hiện lên hình ảnh tờ giấy nhớ màu hồng dán ở mép trang, và bàn tay chị Hạnh đặt lên tập hồ sơ đúng lúc tôi định lật.

…

Sáng thứ Ba, tôi đến công ty sớm hơn thường lệ. Bốn mươi phút. Đủ để tôi ngồi một mình, uống ly cà phê, và tự nhủ mình đang nghĩ quá lên.

Rồi email bật lên.
Tiêu đề: “Thông báo hoàn trả chi phí đào tạo — Nhân viên Nguyễn Thị Ngọc.”

Tôi bấm vào. Đọc dòng đầu tiên. Rồi dòng thứ hai.

“Căn cứ theo bản cam kết hoàn trả chi phí đào tạo đã ký ngày 15/07/2021, công ty yêu cầu nhân viên Nguyễn Thị Ngọc hoàn trả số tiền 180 triệu (Một trăm tám mươi triệu đồng), thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận thông báo này.”

Tôi mở file đính kèm.
Trang một. Trang hai. Trang bốn mươi bảy.

Đó là một tờ giấy A4, chữ đánh máy, dòng cuối cùng có chữ ký của tôi. Nét chữ nghiêng, đúng kiểu tôi ký mỗi ngày. Bên cạnh là dấu đỏ của phòng nhân sự, và chữ ký của chị Hạnh.

Tôi đọc từ đầu đến cuối. Một trăm tám mươi triệu. Chương trình đào tạo “kỹ năng quản lý cấp trung” — cái chương trình mà tôi chưa từng tham gia. Ba năm trước. Ngày 15 tháng Bảy.

Tôi ngồi im. Ngón tay tôi vẫn đặt trên con chuột, cứng đờ.

“Ngọc ơi, sếp Khang gọi họp giao ban.” Tiếng Dũng vọng từ bàn bên kia.

Tôi không quay lại. Mắt tôi vẫn dán vào màn hình.

“Ngọc?”

“Tao vào ngay.”

Tôi đóng email. Mở lại. Đọc lần nữa. Con số vẫn thế. Chữ ký vẫn thế.

Rồi tôi nhớ ra. Ba năm trước. Ngày 15 tháng Bảy. Sáng thứ Hai.

Tôi nhớ cái ngày đó. Tôi nhớ vì hôm đó tôi mặc chiếc áo sơ mi trắng mới mua, và chị Hạnh gọi tôi vào phòng họp tầng năm để ký giấy tờ nhập việc. Chị ta nói tôi cần ký bổ sung vì hồ sơ bị thất lạc. Tôi ngồi xuống, chị ta lật nhanh một tập giấy, dừng ở một trang, gấp lại, đưa bút cho tôi.

“Ký đi em, thủ tục thôi.”

Tôi ký.
Tôi chưa từng đọc trang đó.

Điện thoại tôi rung lên. Tin nhắn từ chị Hạnh: “Em Ngọc ơi, chị vừa gửi email. Em xem rồi sắp xếp lên gặp chị nhé. Chị có cách giải quyết cho em mà.”

Tôi nhìn dòng tin nhắn. Một cái tin nhắn ngọt ngào đến mức tôi muốn nôn.

Tôi gõ lại: “Dạ, em lên ngay.”

Rồi tôi xóa đi.

Tôi đứng dậy, cầm điện thoại, bước ra hành lang. Tôi cần tìm một người. Người duy nhất trong công ty này có thể giúp tôi lục lại thứ gì đó từ ba năm trước.

Phòng IT ở tầng hai. Cửa kính. Bên trong, Thảo đang cắm cúi với cái màn hình đen ngòm, hai tai đeo tai nghe to đùng.

Tôi đẩy cửa.

“Thảo. Chị cần em giúp một việc.”

Thảo tháo tai nghe, quay lại. Mặt em ấy không biểu cảm gì cả.

“Chị nói đi.”

“Camera phòng họp tầng năm. Ba năm trước. Ngày 15 tháng Bảy. Em lưu được không?”

Thảo nhìn tôi một lúc lâu. Rồi em ấy cầm cây bút lên, gõ nhẹ lên mặt bàn hai cái.

“Chị biết là camera chỉ lưu ba tháng, đúng không?”

“Chị biết.”

“Nhưng…” Thảo ngừng lại. “Có một cái em giữ. Bản sao lưu hệ thống cũ. Em chưa xóa.”

Tôi nắm chặt mép bàn.

“Tại sao em chưa xóa?”

Thảo nhún vai, mắt vẫn nhìn tôi.

“Vì em ghét sự bất công.”

Em ấy quay lại màn hình. Tiếng bàn phím gõ lách cách.

“Chiều nay em đưa chị xem. Nhưng chị phải chuẩn bị tinh thần.”

“Chuẩn bị gì?”

“Chuẩn bị xem lại cái ngày chị ký tờ giấy đó.” Thảo không quay lại. “Và xem ai là người đã đưa nó cho chị.”

Tôi đứng đó, tim đập nhanh. Bên ngoài cửa kính, hành lang tầng hai vắng tanh. Đồng hồ treo tường chỉ chín giờ bốn mươi.

Chữ ký là của tôi. Nhưng trang giấy đó, tôi chưa từng đọc.