Buổi sáng bất thường

Bà tổ trưởng khu tôi vốn nổi tiếng soi xét kỹ lưỡng, từ những chi tiết nhỏ nhất như hộp sữa hết hạn của hàng xóm, vậy mà sáng nay bà lại tươi cười vỗ vai tôi trước mặt cả xóm: "Chị rảnh nhất đây, làm tổ trưởng đi, có gì tôi chỉ cho."

Tôi đứng sững, tay vẫn còn cầm bịch rác chưa kịp buộc miệng.

Cả khu 4 đang đổ dồn mắt về phía tôi. Bà Hoa bán tạp hóa đứng ở quầy, tay cầm gói mì gói ngang ngực. Chú Bảy gửi xe đầu hẻm ngừng quạt. Ai cũng cười. Riêng tôi thì thấy lạnh ở sống mũi.

Vì tôi biết chuyện gì sắp tới.

Đến cuộc họp tổ dân phố bầu tổ trưởng mới, khi bà ta còn đang ca ngợi tôi "rảnh rỗi, nhiệt mục", tôi sẽ mở cuốn biên bản cũ và đọc to mười hai lần vắng mặt, kèm ngày tháng trùng đúng ca trực đêm của mình. Tôi sẽ đọc trước bốn mươi hai hộ dân, trước cái loa phường, trước mặt chồng bà ta. Tôi đã tập đọc đoạn đó trong đầu không dưới hai mươi lần, trong buồng trực, lúc ba giờ sáng, khi bệnh nhân đã ngủ.

…

Nhưng đó là chuyện của ba tuần sau. Còn sáng nay, tôi vừa mới tan ca.

Tôi là Hạnh. Y tá trực đêm khoa cấp cứu, bệnh viện Chợ Rẫy. Bảy năm trực đêm, bảy năm trực đêm liên tục. Ca của tôi cố định vào thứ Ba, thứ Năm, thứ Bảy. Đêm qua là ca thứ Bảy, tôi về tới đầu hẻm lúc sáu giờ bốn mươi sáng, người còn nồng mùi cồn sát trùng, tóc rối, mắt díp lại. Tôi chỉ muốn tắm rồi ngủ một giấc đến chiều.

Vậy mà vừa bước tới cổng, bà Lan Chiêu đã đứng đó.

Bà mặc bộ đồ bộ màu tím than, tóc uốn lọn cẩn thận như đi dự hội nghị. Bà cười, để lộ hàm răng trắng đều, rồi vỗ vai tôi hai cái rõ mạnh.

"Em Hạnh! Đúng người tôi cần."

Tôi chưa kịp nói gì, bà đã tiếp lời, giọng vang đủ cho cả dãy trọ nghe:

"Tổ mình sắp họp bầu tổ trưởng. Tôi già rồi, sức đâu mà gánh. Tôi nhìn đi nhìn lại, chỉ có em là rảnh nhất. Làm đi, có gì tôi chỉ cho."

Rảnh nhất.

Tôi đứng đó, một tay xách bịch rác, một tay còn cầm chìa khóa. Mùi cơm sáng từ nhà ai đó bay ra. Bà Hoa ở quầy tạp hóa gật gù: "Ừ, con Hạnh nó hiền, nó làm được đó."

Chú Bảy buột miệng: "Chứ ai giờ. Con Thảo bận buôn bán, tui thì già."

Tôi nhìn bà Lan Chiêu.

Người phụ nữ này, sáu năm trước, đã gọi tôi lúc hai giờ sáng. Chồng bà đau bụng quằn quại, bà không biết làm gì. Tôi chạy sang, đỡ ông Dũng ra xe, đưa vào cấp cứu, ngồi chờ tới bốn giờ sáng mới về. Hôm sau bà cảm ơn tôi một câu, rồi tới kỳ họp tổ, biên bản lại ghi: "Hộ chị Hạnh vắng không lý do."

Người phụ nữ này soi từng hộp sữa hết hạn trong tủ của hàng xóm. Tháng trước bà sang nhà chị Thảo, mở tủ lạnh ra xem, chỉ thấy hộp sữa chua quá hạn hai ngày, liền nói to ngoài ngõ: "Nhà này ăn đồ ôi, con nít đau bụng ráng chịu."

Nhưng thùng rác nhà bà thì lại để trước cửa nhà tôi. Ba ngày một lần, đúng giờ, mùi chua lẫn mùi mắm cá.

Còn chồng bà, ông Dũng, thì nghỉ hưu ở nhà suốt ngày. Sáu giờ sáng đã thấy ông ngồi uống trà, mười giờ sáng vẫn ngồi đó, chiều lại ra ghế đá trước nhà văn hóa đánh cờ. Người rảnh nhất khu này là ông ấy. Vậy mà bà bảo tôi rảnh.

Tôi hít một hơi. Mùi rác trong tay tôi, mùi cà phê từ quán bà Hoa, mùi buổi sáng Sài Gòn đang lên nắng.

"Dạ thôi bà ơi. Con trực đêm, con không có thời gian."

Bà Lan Chiêu không đổi nét mặt. Bà cười rộng hơn, đưa tay vuốt lại vai áo tôi như thể tôi vừa nói điều gì đó rất dễ thương.

"Trực đêm thì trực đêm, ban ngày em rảnh mà. Tổ trưởng có gì đâu, một tháng họp một lần, ký giấy vài tờ. Em cứ nhận đi, để tôi đỡ mang tiếng giữ ghế."

Bà nói câu cuối hơi nhỏ, nhưng đủ cho bà Hoa nghe.

Tôi chưa kịp đáp, chị Thảo từ trong nhà bước ra, tay còn cầm cây chổi, tóc kẹp cao, mặt đỏ như vừa cãi nhau với ai.

"Ơ hay, bà nói gì lạ vậy? Em Hạnh trực đêm ba buổi một tuần, ca nào cũng tới sáng. Bà kêu nó rảnh, vậy ai trực bệnh viện? Bà trực hả?"

Cả xóm im bặt.

Bà Lan Chiêu quay sang, vẫn cười, nhưng giọng đổi tông, trầm xuống một chút:

"Con Thảo, cô đang nói chuyện với người lớn. Với lại cô là tổ phó, cô phải gương mẫu chứ."

Chị Thảo cười khẩy. Chị bước tới đứng cạnh tôi, cây chổi cắm xuống đất như cắm cờ.

"Gương mẫu là nói đúng. Em Hạnh thức trắng đêm cứu người, về tới nhà chưa kịp cởi giày đã bị gán là 'rảnh'. Bà nói coi, bà có biết nó trực ca nào không?"

Bà Lan Chiễu không trả lời câu đó. Bà quay sang tôi, ánh mắt lướt qua mặt tôi rất nhanh, rồi bà lại cười.

"Thôi được rồi, chuyện đó tính sau. Em Hạnh, chiều nay em ghé nhà tôi. Tôi có chút chuyện riêng muốn bàn. Về chuyện tổ trưởng."

Chị Thảo định nói tiếp. Tôi chạm nhẹ vào tay chị.

"Dạ. Mấy giờ hả bà?"

"Ba giờ chiều. Nhà tôi, em biết rồi đó."

Bà gật đầu, xoay người đi, đôi dép lê kêu lẹp xẹp trên nền xi măng. Bà đi được vài bước thì ngoái lại, nói vọng:

"Mà em nhớ mang theo giấy tờ tùy thân nghen. Làm tổ trưởng phải có hồ sơ."

Bà Hoa ở quầy tặc lưỡi. Chú Bảy kéo quạt máy qua chỗ khác. Cả xóm tản ra, ai về nhà nấy, nhưng tôi biết họ sẽ bàn tán chuyện này đến tận trưa.

Chị Thảo kéo tôi vào trong sân, đóng cổng lại.

"Mày đừng có dại mà nhận. Con mụ đó giữ ghế sáu năm rồi, tự nhiên bây giờ nhường, mày không thấy lạ hả?"

"Em biết."

"Biết mà còn hẹn qua nhà nó?"

Tôi ngồi xuống bậc thềm, cởi đôi giày bata, ngón chân đau nhức.

"Chị Thảo, em trực đêm bảy năm rồi. Bảy năm em gửi đơn xin phép vắng họp, có giấy bệnh viện đàng hoàng, nộp cho bà ta từng lần. Vậy mà biên bản họp lần nào cũng ghi em 'vắng không lý do'."

Chị Thảo ngồi xuống cạnh tôi. Chị không nói gì, chỉ nhìn tôi.

"Em muốn coi bà ta ghi cái gì trong đó."

Chị im một lúc lâu. Rồi chị nói, giọng nhỏ hẳn:

"Vậy chiều nay tao đi với mày."

"Không được. Bà ta hẹn riêng. Có chị ở cạnh bà ta sẽ không nói gì đâu."

Chị Thảo thở ra một hơi dài, đứng dậy, cầm chổi quét sân như để xả cơn bực.

"Ừ. Nhưng mày mà về tới nhà mà mặt mày tái mét là tao qua gõ cửa đó nghen."

Tôi cười. Lần đầu trong buổi sáng nay tôi thấy nhẹ lòng.

Trưa đó tôi ngủ được ba tiếng. Ba giờ kém mười, tôi đứng trước cổng nhà bà Lan Chiêu. Cổng sắt sơn xanh, móc khóa mới, cây bông giấy leo kín mái hiên. Trong nhà, tiếng tivi mở kênh thời sự, tiếng ông Dũng ho khan.

Tôi bấm chuông.

Bà Lan Chiêu ra mở cổng, vẫn bộ đồ bộ tím than, tay cầm cái khăn lau. Bà cười, mở rộng cửa.

"Vô đi em. Ngồi đi. Uống nước."

Tôi ngồi xuống bộ ghế gỗ, mắt liếc quanh. Trên bàn có ấm trà, hai cái tách. Ông Dũng ngồi ở góc, gật đầu chào tôi rồi cúi xuống tờ báo, không nói gì.

Bà Lan Chiêu rót trà, đẩy tách về phía tôi, rồi ngồi đối diện. Bà nhìn tôi một lúc, nụ cười vẫn giữ nguyên trên mặt.

"Em Hạnh nè. Tôi già rồi, tôi cũng muốn nghỉ ngơi. Nhưng mà tổ mình phức tạp lắm, người mới vô không biết đường đi nước bước đâu. Tôi tính vầy: em đứng ra làm tổ trưởng, tôi ngồi sau chỉ. Sổ sách giấy tờ tôi giữ, em cứ ký thôi."

Bị đứng dậy, bước tới cái tủ gỗ kê sát tường. Bà mở cánh tủ, lôi ra một cuốn sổ dày, bìa cứng màu xanh đậm, mép giấy đã ố vàng.

Bà đặt cuốn sổ lên bàn, tay vuốt mặt bìa như vuốt ve con mèo.

"Chị xem, tôi ghi chép đầy đủ lắm. Từng buổi họp, từng hộ, từng ý kiến. Không sót một chữ."

Tôi nhìn cuốn sổ.

Một trăm hai mươi trang. Bìa xanh. Và trong đó, ở đâu đó, có mười hai dòng ghi tên tôi.

Bà đẩy cuốn sổ về phía tôi, chậm rãi.

"Em mở ra coi thử đi. Rồi mình bàn tiếp."