Bữa cơm và lời khen

Tuấn vốn nổi tiếng tiếc từng cọng hành, vậy mà suốt ba năm qua, ngày nào anh cũng mở miệng khen "canh chua vợ cũ nấu là ngon nhất trần đời", như thể anh thực sự từng được thưởng thức hương vị ấy.

Tôi ngồi đối diện anh, bát cơm còn nóng trên tay, nghe câu nói đó lần thứ một nghìn lẻ mấy chục. Mẹ chồng tôi ngồi bên trái, gắp miếng cá bỏ vào bát anh.

"Hồi đó con Thảo nó nấu, cái mùi me nó thơm, vị chua dịu. Chứ không như..."

Bà không nói hết câu. Bà chỉ liếc nhìn bát canh tôi nấu đặt giữa mâm, rồi thở ra một hơi dài.

Tuấn húp một muỗng, chép miệng:
"Nhạt. Em nấu phí của. Cá ngon thế này mà..."

Tôi nhìn cái bát. Cá diêu hồng. Hai mươi lăm nghìn một con. Anh mua ở cái sạp cuối chợ, chỗ người ta xả hàng lúc sáu giờ chiều, con thì mất đầu, con thì bụng đã mềm. Anh xưng xách về, bảo tôi nấu canh chua.

Rồi anh chê tôi nấu phí của.

...

Đến bữa cơm tối thứ Bảy tuần sau, mẹ chồng lại ghé. Tuấn lại giở giọng chê tôi nấu dở, lại ca ngợi cái canh chua của người vợ cũ đã biến mất khỏi đời anh ba năm trước. Tôi đứng dậy, mở tủ lạnh, lôi ra cái hộp nhựa còn đóng đá trắng xóa.

"Anh nếm thử đi. Canh vợ cũ anh nấu đấy."

Tôi đặt hộp xuống trước mặt anh. Cái hộp nhựa trong, đá bám thành từng mảng trắng đục, bên trong là mấy khúc cá vàng ệch. Mặt Tuấn biến sắc. Mẹ chồng tôi buông đũa.

Còn tôi lúc đó, chỉ muốn xem cái mặt anh ta ra sao.

Nhưng đó là chuyện của tuần sau.

...

Còn hiện tại, tối thứ Bảy này, tôi vẫn ngồi im.

Mâm cơm bốn người: tôi, Tuấn, mẹ chồng, và Dũng — em trai Tuấn, hôm nay ghé qua đưa ít đồ. Dũng ngồi chéo góc, ăn không nói gì, nhưng mắt cứ dán vào anh trai mình.

Tuấn gắp con cá, lật lên lật xuống:
"Cá này nhỏ. Mẹ mua ở đâu thế?"

"Con Thảo hồi xưa nó toàn mua cá ở chợ đầu mối, tươi rói." Bà Hạnh nói, giọng nhẹ nhàng như kể chuyện cổ tích. "Nó nấu canh chua, mẹ ăn mấy bát liền."

Tôi cúi xuống bát cơm. Ba năm. Ba năm tôi phải nghe cái tên Thảo lặp đi lặp lại trong từng bữa cơm. Ban đầu tôi còn cười, còn hỏi "vợ cũ anh nấu thế nào để em học". Sau đó tôi thôi hỏi. Giờ tôi chỉ im lặng lắng nghe.

"Em nêm thêm chút đường đi." Tuấn đẩy bát canh về phía tôi. "Chua gắt quá. Vợ cũ anh nấu, nó vắt me vừa thôi, còn cho thêm dứa, cái vị nó ngọt hậu."

"Vâng." Tôi đáp.

Tôi không đứng dậy. Tôi ngồi yên tại chỗ.

Dũng đặt đũa xuống.
"Anh có nhớ hồi đó ai nấu canh chua không đấy?"

Tuấn quay sang em trai:
"Ý mày là gì?"

"Không có gì." Dũng cười, nụ cười của người biết rõ sự tình mà không buồn nói ra. "Em chỉ hỏi vậy thôi."

Mẹ chồng tôi ho nhẹ một tiếng: "Ăn đi, nói chuyện gì đâu."

Tôi nhìn Dũng. Cậu ấy cúi xuống ăn tiếp. Nhưng tôi nhận ra bàn tay cầm đũa của cậu ấy đang siết chặt lại.

Bữa cơm kéo dài thêm hai mươi phút. Tuấn khen canh chua của vợ cũ thêm hai lần nữa. Mẹ chồng tôi gật gù phụ họa. Tôi ngồi nghe, nhai cơm, và nghĩ về con cá.

Con cá Tuấn mua. Hai mươi lăm nghìn. Anh bảo tôi nấu. Anh chê tôi nấu nhạt.

Nhưng nếu tôi nêm đúng cái vị anh muốn — chua dịu, ngọt hậu, thơm mùi me — thì anh có khen không? Hay anh sẽ lại tìm ra lý do khác để so sánh tôi với người đàn bà đã rời bỏ anh ba năm trước?

Tôi nhớ lần đầu tiên anh nhắc đến Thảo. Ngay sau đám cưới, vào tháng thứ hai. Tôi nấu nồi canh chua cá lóc. Anh húp một muỗng, đặt xuống, bảo: "Vợ cũ anh nấu cái này ngon hơn."

Tôi cười trừ. Hôm đó tôi còn tự nhủ, người ta nhớ món ăn cũ là chuyện bình thường.

Tháng thứ năm, tôi nấu canh chua tôm. Anh bảo tôm không hợp, vợ cũ anh nấu canh chua cá.

Tháng thứ mười, tôi nấu canh chua cá diêu hồng. Anh bảo cá này mua không tươi, vợ cũ anh biết chọn cá hơn.

Tôi bắt đầu để ý. Tôi nhận ra cách anh nhắc đến cô ấy — không phải là nỗi nhớ nhung một con người, mà là sự luyến tiếc một cái bóng. Một cái bóng hoàn hảo mà anh tự dựng lên để tôi cứ mãi đứng dưới làm nền.

Còn mẹ chồng tôi, bà Hạnh, bà chính là người tiếp tay cho cái bóng đó lớn dần. Mỗi lần bà ghé, bà lại kể về "con Thảo" — con Thảo khéo tay, con Thảo biết chiều chồng, con Thảo nấu canh chua rất ngon.

Tôi chưa từng gặp con Thảo. Tôi chỉ nghe. Ba năm trôi qua với những lời kể ấy.

Tối nay, khi dọn mâm, tôi cầm bát canh còn thừa. Tuấn đứng dậy, vỗ vai tôi:
"Nhớ ngày mai nấu lại nghe chưa. Học cái vị của vợ cũ anh ấy."

Anh nói xong câu đó rồi đi vào phòng, bật tivi xem đá bóng.

Tôi đứng trong bếp, bát canh trên tay. Nước canh đã nguội, váng mỡ đóng thành từng mảng vàng nhạt. Tôi nhìn nó hồi lâu.

Dũng bước vào, đặt cái cốc xuống bồn rửa.
"Chị Ngọc."

"Dạ."

"Anh em..." Cậu ấy khựng lại, như đang cân nhắc điều gì đó. "Thôi, không có gì."

Cậu ấy bước ra ngoài. Tôi đứng lại một mình.

Tôi đổ bát canh đi. Rồi tôi mở tủ lạnh.

Cạnh tủ lạnh nhà tôi cũ kỹ, cái tủ mua từ hồi mới cưới, cánh cửa dưới hơi hở, phải ấn mạnh mới khít. Tôi mở ngăn mát. Rau, trứng, hộp thịt băm. Ngăn đá thì đầy ắp.

Tôi kéo ngăn đá ra.

Và ở đó, nằm chễm chệ trên mấy túi đá viên, là một hộp nhựa trong. Bên trong là canh chua cá diêu hồng. Nước canh đóng đá trắng đục, mấy khúc cá vàng ệch nằm im lìm.

Tôi đứng hình.

Cái hộp này không phải do tôi nấu. Tôi biết rõ từng hộp mình làm, và tôi chắc chắn mình không nấu cái này. Nó được lấy ra từ một nồi canh khác, để nguôi, đậy nắp rồi cất vào ngăn đá.

Tôi đóng ngăn đá lại. Tim tôi đập nhanh, nhưng đôi tay vẫn rất vững. Tôi đứng trong bếp tối om, chỉ có ánh đèn từ phòng khách hắt vào.

Cái hộp canh chua kia không tự nhiên mà xuất hiện ở đó.

Và tôi biết, kể từ đêm nay, tôi sẽ không còn ngoan ngoãn nghe những lời khen ngợi về vợ cũ của anh ta nữa.