Bữa cơm tất niên

Ánh đèn vàng ấm áp tỏa xuống, tạo nên một không gian ấm cúng giả tạo.
Mẹ tôi bước vào phòng, gương mặt hiện rõ vẻ lo lắng khi nhìn thấy tôi đang chuẩn bị tài liệu trên bàn.
"Con chuẩn bị xong hết chưa?"
Tôi đứng dậy, gấp gọn tập hồ sơ lại.
"Vâng, mọi thứ đã sẵn sàng."
Mẹ nhìn đồng hồ, rồi nhìn ra phía cửa chính nơi hàng xóm bắt đầu đến chúc Tết.
Bà bước lại gần tôi, hạ thấp giọng nhưng vẫn đủ để tôi nghe thấy sự căng thẳng trong thanh quản.
"Tất niên năm nay đông lắm, con nhớ dọn dẹp sạch sẽ."
Tôi nhìn thẳng vào mắt mẹ.
"Con hiểu rồi."
Cái bẫy đã giăng sẵn.
Mọi tâm trạng bực dọc những ngày qua tôi gói gọn lại trong một sự bình tĩnh đến lạ kỳ.

Tiếng chào hỏi, tiếng cười nói của họ hàng bắt đầu tràn vào từ sân trước.
Bàn ăn lớn được bày biện thịnh soạn với đủ các món đặc sản của miền Bắc vào dịp cuối năm.
Mùi thịt kho tàu thơm nức, mùi bánh chưng xanh và các món xào đều được sắp đặt chỉn chu.
Tôi ngồi vào vị trí của mình, đối diện với mẹ và bố.
Mẹ tôi diện chiếc áo dài màu đỏ thẫm, gương mặt trang điểm kỹ càng, toát lên vẻ hào hoa của một người phụ nữ thành đạt.
Bố tôi ngồi cạnh, gương mặt nghiêm nghị nhưng đôi mắt thỉnh thoảng lại lấp lánh niềm tự hào khi nhìn vào những người họ hàng đang vây quanh.
Cậu Út ngồi cạnh tôi, tay cầm cốc bia, mặt đỏ gay vì men rượu, thỉnh thoảng lại cười hố hố với mấy người bạn của mình.

"Năm nay nhà mình thật sự rất vui vẻ."
Mẹ tôi cầm ly rượu lên, giọng cao vút, đầy tự hào.
"Đặc biệt là chuyến đi Đà Lạt vừa rồi. Tôi và ông Bình đã phải vất vả rất nhiều để chuẩn bị cho cả nhà đi chơi thoải mái nhất."
Bà quay sang nhìn tôi, nụ cười dịu dàng như một người mẹ mẫu mực.
"Con Lan lớn rồi, nó hiểu chuyện nên đều tự mình lo liệu rất tốt. Nhìn các con trưởng thành, mẹ thấy mọi sự vất vả của mình đều xứng đáng."
Mọi người xung quanh vỗ tay tán thưởng.
"Đúng đấy, nhà có con cái ngoan là phúc đức của cả đời."
Một người cô họ lên tiếng khen ngợi.
Mẹ tôi cười rạng rỡ, vẻ mặt đầy mãn nguyện.
Bà thậm chí còn không nhận ra rằng cái "hiểu chuyện" mà bà vừa tán dương thực chất là kết quả của sự tính toán và sự ghẻ lạnh mà tôi phải chịu đựng trên đèo Bảo Lộc.

Mỗi lời bà nói ra đều như một nhát dao cứa vào ký ức của tôi.
Mẹ kể về những buổi sáng sớm ở Đà Lạt, về việc bà đã phải thức khuya chuẩn bị đồ ăn để cả nhà không phải chờ đợi.
Bà kể về việc dù đường xá xa xôi, bà vẫn cố gắng chọn những chỗ tốt nhất để cả nhà được hưởng thụ.
Đúng lúc đó, một người chú họ lên tiếng:
"Thế chuyến đi đó, con Lan nó có mệt lắm không? Đi xa thế chắc con bé vất vả lắm."
Mẹ tôi dừng lại một nhịp, rồi cười nhẹ nhàng, nhưng ánh mắt sắc lẹm khi nhìn về phía tôi:
"Nó rất giỏi. Nó tự giác lắm. Nó không bao giờ để mẹ phải lo lắng quá nhiều."
Bố tôi cũng gật đầu phụ họa, giọng ồm ồm:
"Con Lan nó là trụ cột của nhà này, nó hiểu cái gì nên làm, cái gì không nên làm."
Cả căn phòng tràn ngập tiếng cười.
Tôi vẫn ngồi đó, im lặng.
Cái chén sứ trên tay tôi hơi lạnh.
Tôi cảm nhận được sự giả tạo của những lời khen ngợi đó.
Họ khen tôi "hiểu chuyện" vì họ không biết tôi đã phải trải qua sự cô đơn cùng cực ở trạm dừng chân giữa đèo khi trời bắt đầu đổ mưa.
Họ không biết tôi đã gọi 14 cuộc điện thoại không ai bắt máy, và đến cuộc thứ 15 mới nhận được cái câu nói lạnh lùng của mẹ: "Quên mất con".

Bữa tiệc đang ở cao trào.
Mọi người bắt đầu nâng ly chúc mừng cho một năm mới bình an.
"Nào, uống vì sự gắn kết của gia đình mình!"
Bố tôi hô lớn.
Mọi người đồng loạt nâng ly.
Tôi đặt chén xuống.
Tôi đứng dậy.
Cả căn phòng bỗng chốc lặng xuống một nhịp khi tôi đứng lên.
Sự im lặng kéo dài vài giây.
Tôi không nói gì, chỉ chậm rãi lấy điện thoại ra và nhấn vào nút mở loa ngoài.
Mẹ tôi nhìn tôi, đôi lông mày hơi nhướn lên, vẻ mặt có chút khó hiểu.
Tôi hít một hơi thật sâu.
"Để mọi người cùng nghe một chút về hành trình Đà Lạt vừa rồi của nhà mình."
Tôi nhấn vào đoạn ghi âm.

Âm thanh từ loa ngoài phát ra, rõ mồn một và sắc lạnh.
Đó là giọng của bác Tài.
Một giọng nam trung niên, trầm ổn và có phần mệt mỏi.
"Bà Hạnh này, tôi hỏi thật, sao bà lại yêu cầu tôi giấu kín cái hóa đơn thuê xe 4 chỗ đi? Rồi tại sao lại nhắn tin vào nhóm gia đình là để con Lan tự lo?"
Tiếng của mẹ tôi vang lên ở đoạn sau, đầy vẻ gắt gỏng và thực dụng:
"Bực mình quá, tôi nói rồi, cái hóa đơn thuê xe 4 chỗ này phải chở thêm cả nhà họ hàng của cậu Út. Tôi với ông Bình tính rồi, thuê thêm một cái xe 4 chỗ riêng cho bên kia đi là tiết kiệm nhất. Con Lan nó lớn rồi, nó tự lo được. Cứ bảo nó ở lại trạm dừng chân, nó tự bắt xe khách hoặc xe ôm vào thành phố cũng được. Đừng có để lộ ra là mình tính toán hay gì, cứ bảo là nó muốn đi riêng cho thoải mái."
Tiếng của bố tôi xen vào, giọng gắt gỏng:
"Đúng đấy, thuê một cái xe to quá phí tiền. Cần gì phải chở cái con Lan kia đi cùng? Nó lớn rồi, nó tự lo được."

Căn phòng im bặt hoàn toàn.
Tiếng lạch cạch của bát đĩa, tiếng gió lùa qua khe cửa, tất cả đều như ngừng trôi.
Mẹ tôi biến sắc.
Gương mặt bà từ hồng hào đột ngột chuyển sang trắng bệch, không còn chút máu.
Cái chén trên tay bà run lên bần bật, khiến nước trà bắn ra ngoài.
Bố tôi đờ người, đôi mắt trợn trừng nhìn vào chiếc điện thoại của tôi.
Cậu Út đang cầm ly rượu bỗng khựng lại, miếng thịt gà trên tay rơi xuống bàn.
Một vài người họ hàng bắt đầu xì xào.
"Cái gì cơ?"
"Bác Tài nói gì?"
"Sao lại phải bỏ con Lan lại?"

Tôi không dừng lại.
Tôi lấy từ trong túi ra một tờ giấy đã được ép plastic cẩn thận.
Đó là bản gốc hợp đồng thuê xe.
Tôi giơ lên trước mặt mẹ.
"Đây là hóa đơn thuê xe 4 chỗ với mức giá 1,2 triệu đồng, do chính tay mẹ đặt vào ngày 20/12."
Tôi bước tới gần mẹ, giọng nói của tôi giờ đây không còn sự dịu dàng của một đứa con gái hiếu thảo, mà là sự đanh thép của một người đã chịu quá đủ.
"Mẹ nói con 'hiểu chuyện' vì con tự lo được? Hay vì mẹ muốn tiết kiệm vài đồng mà bỏ mặc con một mình ở trạm dừng chân giữa đèo giữa cái nắng và gió của vùng cao?"
Tôi quay sang nhìn bố.
"Bố nói con là trụ cột? Vậy tại sao khi con gọi điện cầu cứu, bố lại chọn cách im lặng để giữ lấy sự tiết kiệm của bố?"
Tôi lại quay sang phía cậu Út.
"Cậu Út bảo em lớn rồi tự lo? Vậy khi em bị bỏ lại, em có biết thế nào là cảm giác đơn độc giữa một trạm dừng chân vắng lặng giữa đèo Bảo Lục không?"

Cả căn phòng trở nên hỗn loạn.
Một vài người họ hàng bắt đầu xôn xao.
"Thì hai mẹ con họ nói với nhau thôi, có gì đâu mà phải làm rùm lên."
"Nhưng mà bác Tài nói đúng đấy, cái đoạn bỏ con Lan lại nghe thật sự quá đáng."
"Sao lại phải giấu hóa đơn của mình?"
"Mẹ con Lan bảo là con Lan lớn rồi, nó tự lo được mà, có lẽ là muốn riêng tư..."

Mẹ tôi vẫn im lặng.
Bà nhìn chằm chằm vào tôi, đôi môi run rẩy không nói nên lời.
Tôi lấy điện thoại ra một lần nữa, mở mục tin nhắn Zalo.
Tôi chiếu màn hình điện thoại lên một chiếc máy chiếu nhỏ đặt sẵn trên bàn (một chi tiết tôi đã âm thầm chuẩn bị từ trước).
Màn hình hiện lên tin nhắn của mẹ trong nhóm 'Đại gia đình yêu thương':
"Để con Lan ở lại, nó lớn rồi tự lo được."
Dòng chữ hiện lên rõ mồn một trước mặt bao nhiêu người.
"Mẹ coi con là người thừa của gia đình này, hay chỉ là một con số lẻ trong phép tính tiết kiệm của mẹ?"
Tôi hỏi thẳng.
Cả căn phòng lại một lần nữa rơi vào sự im lặng chết chóc.
Bố tôi mặt đỏ gay, những mạch máu trên cổ nổi lên cuồn cuộn.
Cậu Út cúi gằm mặt xuống, không dám nhìn vào mắt tôi.
Họ hàng bắt đầu xì xào mạnh hơn.
"Bà Hạnh, bà làm thế là quá đáng với con gái quá."
"Tính toán đến mức này thì không thể gọi là thương con được nữa."

Mưa của sự thật đã đổ xuống.
Sự giả tạo của những ngày qua bị xé toạc.
Mẹ tôi nhìn vào đống bằng chứng trên tay tôi, rồi nhìn sang những người họ hàng đang chỉ trích mình.
Sự tự trọng của bà bị dày vò bởi sự trần trụi của sự thật.
Cái vẻ hào nhoáng của một người mẹ mẫu mực biến mất, thay vào đó là sự hoảng loạn của một kẻ bị bắt quả tang.
Bà nhìn tôi, ánh mắt hiện lên sự căm phẫn và cả sự sợ hãi.
Bà đột ngột đứng phắt dậy khỏi ghế.
Cái ghế gỗ bị đẩy mạnh ra phía sau tạo nên một tiếng động khô khốc.
Bà chỉ thẳng ngón tay vào mặt tôi, giọng nói rít lên qua kẽ răng:
"Mày... mày dám!"