Cuộc gặp với chị Thảo
Quán cà phê nằm cách cổng trường chưa đầy trăm mét, là nơi duy nhất có máy lạnh mà phụ huynh lớp 5A vẫn thường ngồi chờ đón con. Tôi đẩy cửa kính bước vào, luồng khí lạnh phả vào mặt. Chị Thảo đã ngồi ở bàn cuối, khuất sau một chiếc cột. Trước mặt chị là ly trà đá chưa bóc ống hút và một bao thuốc lá đã bị bóp méo trong tay.
Thấy tôi đến, chị đứng dậy giữa chừng rồi lại ngồi xuống.
"Chị Phương."
"Chị Thảo. Cảm ơn chị đã ra."
"Chị nói chuyện liên quan đến con em… là sao?"
Tôi kéo ghế ngồi đối diện. Chị Thảo có vết son mờ ở khóe miệng, có lẽ tối qua chị đã rời nhà vội vàng. Ngón tay chị bấm vào thành ly trà, móng tay cắt sát, đầu ngón cái có vết chai của người cầm kéo cắt vải cả ngày.
"Chị uống gì chưa? Em gọi giúp."
"Thôi. Em nói đi. Na nhà em đang chờ em về." Giọng chị gắt, nhưng ánh mắt lại nhìn xuống mặt bàn.
Tôi không vội. Tôi lấy từ trong túi ra một tờ giấy A4 gấp tư, đặt lên bàn nhưng chưa mở ngay.
"Chị Thảo, em hỏi thật. Bé Na nhà chị có học thêm cô Hồng không?"
Cơ mặt chị Thảo khẽ giật. Chị cầm ly trà lên, hút một hơi dài dù chưa bóc ống hút, rồi nhận ra, chị đặt xuống.
"Em hỏi vậy là ý gì?"
"Em chỉ hỏi. Na có học thêm cô không?"
"Na nhà em học thêm cô từ đầu năm. Cô dạy thêm buổi tối ở nhà cô, tuần hai buổi. Có gì không?"
"Chị đóng bao nhiêu một tháng?"
"Ba triệu rưỡi. Mà em hỏi chuyện học thêm làm gì? Em nói chuyện con em đi."
Tôi mở tờ giấy ra, xoay về phía chị. Đó là bản photo tờ giấy than tôi ép từ trang cuối cuốn sổ liên lạc của Bin. Chữ của cô Hồng hiện lên rõ mồn một, nét chữ nhỏ, đều, thẳng hàng như kẻ thước.
Năm cái tên. Năm dòng.
Dòng thứ ba: Trần Thị Thảo — Na 5A — 2.000.000 — 12/10.
Chị Thảo nhìn tờ giấy. Chị không nói gì. Người chị như bị ai rút mất nguồn điện, ngồi im, hai tay vẫn đặt trên mặt bàn.
"Em xin lỗi vì phải cho chị xem cái này," tôi nói. "Nhưng em cần chị xác nhận. Con số này là thật hay không."
Chị Thảo cầm tờ giấy lên. Tay chị run rẩy, cái kiểu run không giữ nổi tờ giấy mỏng cho phẳng. Chị đọc đi đọc lại dòng tên mình, rồi đặt tờ giấy xuống, úp mặt vào hai bàn tay.
"Trời ơi…"
Tôi để chị khóc. Không giục. Quán vắng, chiếc quạt trần quay đều đều, nhân viên đứng sau quầy bấm điện thoại. Tôi rói nước từ bình ra ly cho chị.
Một lúc sau chị ngẩng lên, mắt đỏ hoe nhưng không còn cố che giấu nữa.
"Em biết rồi thì em hỏi đi. Em muốn biết gì?"
"Em muốn biết chị mua đề thế nào."
Chị Thảo thở hắt ra một hơi dài, dùng mu bàn tay lau mặt.
"Đợt một, trước Tết. Cô Hồng gọi tôi lên, bảo Na học yếu phần hình học, sắp thi giữa kỳ rồi, cô có bộ đề ôn tập sát với đề thi. Hai triệu một bộ. Tôi bảo đắt quá, cô bảo đắt gì, con người ta học thêm một tháng cũng ngần ấy tiền mà không chắc bằng. Tôi về bàn với chồng, chồng tôi bảo thôi cho con nó học. Tôi đưa tiền mặt, cô đưa tôi một tập giấy A4 photo, mỏng tang, giấy loại rẻ nhất, đánh số từng trang."
"Chị có xem qua chưa?"
"Rồi. Đúng đề thi thật em ạ. Na làm xong, hôm sau thi, đề y chang. Con bé được tám điểm, từ trước giờ toàn sáu bảy. Cô nhắn cho tôi: 'Na tiến bộ rõ rệt, chị yên tâm'."
Chị cười, một nụ cười méo mó. "Tôi còn mừng. Tôi còn đi khoe với bà ngoại nó. Trời ạ."
"Đợt hai thì sao?"
"Sau Tết. Cô bảo sắp thi cuối kỳ, đề khó hơn, bộ mới hai triệu rưỡi. Tôi bảo cô ơi đợt này con nhà em yếu tay, cô bảo không sao, cứ mua đi. Tôi mua. Vẫn tiền mặt. Cô dặn: 'Đừng cho cháu biết đây là đề thi. Cứ bảo cô cho ôn thêm, làm cho quen tay'."
"Chị có giữ tập đề không?"
"Còn. Tôi cất trong tủ quần áo, gói trong túi ni lông. Giấy mỏng lắm, tôi sợ ẩm."
Tôi lấy sổ tay ra. "Chị cho em ghi lại nhé. Đợt một chị đưa tiền ngày nào?"
"Khoảng mười hai tháng mười. Đợt hai chắc đầu tháng ba. Cô không đưa hóa đơn gì đâu. Tiền mặt đưa tay, cô nhận, cô ghi vào đâu đó trong sổ của cô, tôi thấy cô ghi, nhưng cô che lại."
"Chị có biết cô ghi vào đâu không?"
Chị Thảo nhìn tôi, rồi nhìn xuống túi xách của mình. Chị mở khóa kéo, lôi ra một cuốn sổ bìa xanh, loại sổ liên lạc giống hệt của Bin.
"Sổ liên lạc của Na. Cô phát cho từng đứa. Nhưng mà này…"
Chị lật tới trang cuối. Trang cuối sổ của Na cũng bị dán đè một tờ giấy A4 mỏng, dán bằng băng dính trong, mép thẳng và khéo léo. Tôi nhìn mà dựng tóc gáy. Cùng một kiểu. Cùng một cách làm.
"Em bóc thử ra chưa?"
"Tôi bóc rồi. Bên dưới là chữ cô Hồng. Cô ghi công nợ của từng đứa. Của Na nhà tôi đây này."
Chị chỉ vào một dòng. Tôi đọc. Chữ nhỏ, đều: "Na 5A — đợt 1 đủ — đợt 2 đủ — còn nợ 500."
"Đợt hai cô lấy hai triệu rưỡi nhưng tôi đưa hai triệu, hẹn tháng sau trả nốt. Cô ghi năm trăm vào đây." Chị cười nhạt. "Tôi nợ cô năm trăm mà cô ghi vào sổ liên lạc của con tôi. Để cả đời con tôi mang cái gì đó."
Tôi ngồi im. Bên ngoài, xe máy chạy qua, đèn pha quét một vệt sáng ngang cửa kính rồi tắt lịm.
"Chị Thảo. Em cần chị làm một việc."
"Em nói đi."
"Thứ Sáu này họp phụ huynh cuối kỳ. Em sẽ đứng lên. Em cần chị đứng cùng em. Không phải chị phải nói nhiều. Chị chỉ cần có mặt, và nếu em hỏi, chị gật."
Chị Thảo im lặng. Chị rút bao thuốc ra, rồi nhớ ra trong quán không được hút, lại nhét vào túi.
"Em ơi. Tôi còn hai đứa. Na còn học cô cả năm nay. Em bảo tôi đứng lên, nhỡ cô trả thù con tôi thì sao? Cô cho nó ngồi cuối lớp, cô dìm điểm nó, cô nói xấu nó với cô giáo khác. Em nghĩ tôi không sợ à?"
"Em biết. Em cũng có con."
"Vậy em bảo tôi phải làm sao?"
Tôi đẩy ly nước về phía chị.
"Chị nghĩ đi. Nếu thứ Sáu này em đứng lên một mình, cô Hồng sẽ nói em là mẹ cay cú vì con bị bắt gian lận. Cả trường sẽ tin cô. Còn nếu có chị, có thêm người, cô không vu cho em được nữa. Với lại, chị có sổ, có tập đề, có tên chị trong sổ của Bin. Chị không đứng lên thì cái tên đó vẫn nằm đó. Lúc đó em buộc phải đưa cả năm cái tên ra. Chị muốn vậy không?"
Chị Thảo nhìn tôi rất lâu. Cái nhìn của người đang cân nhắc, cân kỹ từng đồng một.
"Em có chắc là thắng không?"
"Em không chắc. Nhưng em chắc một điều: em không để con em mang tiếng ăn cắp. Và em không để chị mang tiếng một mình."
Chị cúi xuống, mở điện thoại. Ngón tay chị lướt, lướt, rồi dừng lại.
"Em xem cái này."
Chị đưa điện thoại sang. Màn hình sáng, khung tin nhắn hiện lên. Người gửi: "Cô Hồng - GVCN 5A". Thời gian: hai mươi hai giờ bốn mươi phút, tối hôm kia.
"Thứ Sáu này họp phụ huynh. Chị Thảo lưu ý giữ kín chuyện học thêm của Na. Nếu ai biết chuyện, cô sẽ cho con chị ở lại lớp. Cô nói trước cho chị biết."
Tôi đọc lại lần nữa. Rồi lần nữa.
"Chị nhận tin này lúc nào?"
"Tối hôm kia. Tôi đọc xong không ngủ được. Sáng hôm sau tôi định nhắn lại xin lỗi cô, định bảo cô ơi em không nói gì đâu. Rồi em nhắn cho tôi."
Chị Thảo rút điện thoại về, tắt màn hình.
"Em ạ. Cô Hồng không dọa suông đâu."
Tôi gấp tờ giấy than lại, cất vào túi niêm phong. Tay tôi lạnh, nhưng không hề run.
"Vậy thì thứ Sáu, mình cho cô biết ai mới là người nên sợ."