Bữa cơm nguội và lời mỉa mai

Tiếng chìa khóa lạch cạch trong ổ cửa vang lên khô khốc.

Tôi bước vào nhà sau tám tiếng đồng hồ đối mặt với khách hàng và những bản báo cáo làm đầu rơi lỗ tai. Cái lạnh từ sàn gạch thấm qua đôi giày cao gót khiến tôi rùng mình nhẹ. Mùi thức ăn xộc vào mũi — đó là mùi thịt kho tàu nồng đậm, quyện với hương hành phi vàng ruộm.

Tôi bước vào bếp. Bà Hạnh đang đứng đó, lưng hơi còng, tay cầm chiếc muôi gỗ lớn đảo nồi thịt. Bà nhìn tôi, đôi mắt nheo lại đầy toan tính:
"Về rồi đấy à? Muộn thế này mới về."

Tôi mỉm cười, cố giữ giọng nói bình thản nhất có thể:
"Công việc hôm nay hơi nhiều, con phải xử lý nốt mấy cái hợp đồng gấp."
Tôi tiến lại gần bàn ăn.

Bà Hạnh không đáp lời ngay, chỉ hất hàm về phía góc bàn đối diện với tôi:
"Ăn đi cho nóng. Mẹ vừa nấu xong."

Tôi nhìn xuống bát của mình. Đó là một bát cơm trắng, hạt gạo hơi nát, nằm cạnh một đĩa rau muống luộc đã ngả màu xanh xám. Mấy cọng rau gầy guộc, nhừ tử, trông như thể đã được nấu từ chiều hoặc đơn giản là bị bỏ mặc trên bàn.

Tôi quay sang nhìn phía bên kia bàn. Út đang ngồi đó, trên mặt lấm tấm mồ hôi của một người vừa vận động mạnh. Trước mặt nó là một bát cơm đầy đặn, hạt cơm săn lại, bóng bẩy. Bên cạnh là đĩa thịt kho tàu mỡ màng, những miếng thịt lớn được kho kỹ đến mức gần như tan trong miệng, kèm theo đó là bát canh mướp mọng nước và đĩa đậu phụ rán vàng giòn.

Tôi khựng lại. Một chút ngạc nhiên lướt qua trong đầu. Tại sao lại có sự khác biệt rõ rệt đến thế?

Tôi nhìn bà Hạnh, cố giữ giọng nhẹ nhàng nhất:
"Mẹ ơi, sao phần của con lại... đơn giản thế này?"

Bà Hạnh dừng tay, chiếc muỗng gỗ gõ vào thành nồi kêu "cộp" một tiếng khô khốc. Bà nhìn tôi, ánh mắt đầy vẻ bao biện:
"Mày đi làm về muộn, ăn qua bữa thôi là được rồi. Đòn ăn để lâu nó mất ngon. Ăn nhanh rồi nghỉ."

Bà quay sang phía Út, giọng đột ngột dịu lại, đầy sự nuông chiều:
"Còn thằng Út, nó đang tuổi ăn tuổi lớn. Nó làm việc ngoài đường cả ngày, phải ăn đầy đủ mới có sức."

Tôi nhìn vào bát cơm nguội ngắt của mình, cảm giác như có cái gì đó nghẹn lại ở cổ họng. Hóa ra, "ăn đủ" là một đặc quyền chỉ dành cho con trai bà. Còn sự "tiện lợi" là cái cớ để bà cắt giảm phần của tôi.

Tôi cầm đũa lên, gắp một miếng rau luộc nhạt nhẽo. Vị đắng của sự chịu đựng lan tỏa trên đầu lưỡi. Tôi không nói gì thêm, chỉ im lặng nhai.

Càng nhai, tôi càng thấy rõ sự thật cay đắng. Mỗi bữa ăn không đơn thuần là dinh dưỡng, nó là sự phân loại rõ rệt giữa "người nhà" và "người ngoài". Bà Hạnh đang dùng thực phẩm để vẽ ra ranh giới của sự ưu tiên.

Sau bữa ăn, tôi lùi vào phòng ngủ, đóng cửa lại. Tôi lấy cuốn sổ nhỏ từ trong ngăn kéo ra, mở trang "Dự định". Tôi cầm bút, nét chữ sắc lẹm hạ xuống:
"Ngày 15/08: Bữa tối. Ăn cơm nguội, rau luộc. Lý do của bà: 'Ăn qua bữa'. Thực tế: Phân biệt đối xử."

Tôi không chỉ ghi lại thực đơn. Tôi đang ghi lại sự biến thái của sự ưu tiên.

Đêm đó, tôi không ngủ ngay. Tôi nằm trên giường, giả vờ ngủ để giữ yên lặng cho căn nhà. Tiếng động từ phía phòng khách khiến tôi tỉnh hẳn. Đó là tiếng bước chân của Út đi vào phòng rồi bước ra ngoài hành lang.

Tôi nghe thấy giọng nói của bà Hạnh vang lên từ phía phòng khách, cách tôi một bức tường mỏng. Bà đang nói chuyện điện thoại với Út. Giọng bà không còn vẻ nghiêm nghị thường ngày, mà trở nên đầy hào hứng và mật ngọt:
"Ừ, con cứ yên tâm. Tháng này mẹ đã dành ra khoản tiền đó rồi."
"Cái gì?" Giọng Út vang lên, có chút ngỡ ngàng.

"Mẹ sẽ mua cho con cái xe SH mới. Con đi làm hay đi chơi đều thuận tiện."
Tiếng cười của bà Hạnh vang lên, giòn tan:
"Cái con dâu nó đóng 5 triệu mỗi tháng rồi, con có biết không? Nó cứ nghĩ mẹ lấy tiền đó để chi tiêu chung cho cả nhà. Nó đâu có biết cái số tiền đó thực chất là để 'đầu tư' cho con."

Tôi nằm bất động trên giường. Từng chữ của bà Hạnh như những nhát dao cứa vào không khí. "Con dâu nó đóng 5 triệu rồi." Câu nói đó lặp lại trong đầu tôi như một bản nhạc lỗi.

Tôi không thể tin nổi. Hóa ra số tiền tôi "nhận" đóng cho bà không phải là tiền điện, tiền nước hay tiền chợ chung. Nó là tiền "đầu tư" cho sự hưởng thụ của con trai bà. Mỗi đồng tiền tôi bỏ ra đều biến thành những con số trong sổ của bà, và rồi trở thành chiếc xe, thành sự ưu tiên cho Út.

Tôi ngồi dậy, hơi thở trở nên nặng nề. Cơn giận dữ không còn là những đợt sóng nhỏ lăn tăn nữa, nó là một cơn bão lớn đang tích tụ, chực chờ bùng nổ.

Tôi cầm điện thoại lên. Tôi không gọi cho ai cả, chỉ mở ứng dụng ghi âm. Tôi đưa điện thoại đến gần cửa phòng, hạ thấp âm lượng nhưng vẫn đủ để thu trọn giọng nói của bà Hạnh qua kẽ hở của cánh cửa.

Bà Hạnh vẫn đang nói với Út:
"Mẹ nói rồi, con cứ lấy xe mà đi. Đừng có kể với con dâu là tiền đó từ đâu ra. Nó là người ngoài, nó không hiểu chuyện đâu."

Tôi nhấn nút dừng. Bàn tay tôi run lên vì giận dữ nhưng mặt vẫn không biến sắc. Tôi mở thư mục "Bằng chứng", tạo một file mới và đặt tên cho đoạn ghi âm đó là "Bằng chứng 1".

Tôi nhìn vào màn hình điện thoại sáng rực giữa đêm thanh vắng. Bà Hạnh nghĩ rằng bà đang che giấu sự thật. Bà nghĩ rằng tôi là kẻ ngoài cuộc không hiểu chuyện.

Bà sai rồi. Tôi là người trực tiếp nắm giữ mọi sự thật mà bà đang cố tình chôn giấu.

Bữa cơm nguội của tôi hôm nay... sẽ là mồi nhử cho bữa tiệc thịnh soạn của sự thật vào ngày giỗ sắp tới.

Tôi đặt điện thoại xuống. Trong bóng tối, đôi mắt tôi lạnh lẽo. Mọi thứ đã rõ ràng.

Cuộc chơi của bà sắp kết thúc.