Sổ hộ khẩu gốc
Tôi trở về nhà với đôi tay run rẩy.
Căn hộ 32 mét vuông giờ đây như một cái bẫy chật hẹp đến ngạt thở.
Tôi lao vào phòng ngủ, nơi mẹ tôi đang ngủ say sau một ngày đi chợ sớm.
Bàn tay tôi quờ quạng trên mặt gỗ của chiếc tủ quần áo cũ.
Cái ngăn kéo đựng giấy tờ quan trọng nhất — nơi tôi luôn cất cuốn sổ hộ khẩu gốc — trống trơn.
Tôi mở to mắt, mồ hôi rịn ra trên trán.
Nó không có ở đó.
Không một tờ giấy nào.
Cái ngăn kéo chỉ còn lại vài chiếc khăn mặt và một ít hóa đơn điện nước cũ.
Tôi lục tung từng ngóc ngách, lật tung những chiếc hộp đựng đồ chơi của con bé.
Vẫn không thấy.
Cảm giác bất an bóp nghẹt lấy lồng ngực tôi.
Tôi lấy điện thoại ra, bấm số của mẹ.
Tiếng chuông reo lên những hồi dài đơn điệu.
Bà Hạnh nhấc máy, giọng vẫn còn ngái ngủ:
"Có chuyện gì thế con?"
Tôi cố giữ cho giọng mình không run rẩy:
"Mẹ ơi, sổ hộ khẩu gốc của nhà mình đâu rồi ạ? Con không tìm thấy trong tủ."
Đầu dây bên kia bỗng im lặng.
Một khoảng lặng kéo dài đến đáng sợ.
Tôi có thể tưởng tượng ra cảnh bà đang lúng túng, hoặc có lẽ bà đang giấu nó ở đâu đó.
"Mẹ để mẹ tìm... Đợi một chút, mẹ vào bếp chút đã."
Giọng bà đột ngột thay đổi, trở nên vội vã một cách bất thường.
Tôi nhìn vào màn hình điện thoại, những chữ số nhảy múa như đang trêu ngươi.
"Mẹ cứ từ từ, con đang cần gấp để làm thủ tục cho con."
"Ừ, mẹ tìm... Chắc nó ở trong cái túi vải của mẹ thôi."
Bà ngắt máy.
Tôi đứng giữa căn phòng, cảm giác như có một bóng đen đang lẩn khuất trong góc tường.
Tôi không tin bà, nhưng tôi không thể không tin nếu muốn giữ lấy chút hòa khí cuối cùng.
Đến chiều, anh Hùng về nhà.
Anh nhìn thấy vẻ mặt nhợt nhạt của tôi, ngay lập tức hiểu ra có chuyện chẳng lành.
"Để anh gọi cho Sơn. Thằng bé có quen với mấy thủ tục hành chính này hơn."
Tôi gật đầu, nhưng lòng bàn tay đã đẫm mồ hôi lạnh.
Sơn bắt máy ngay lập tức.
"Có gì không anh?"
Giọng nó đầy vẻ tự tin, thậm chí là có chút thách thức.
"Sơn, em có biết vị trí sổ hộ khẩu gốc của nhà chị ở đâu không?"
Đầu dây bên kia im lặng một giây.
"Cái đó... để em xem lại."
"Em kiểm tra kỹ nhé. Nó rất quan trọng."
Tôi tắt máy, quay sang nhìn chồng.
Anh Hùng thở dài, nắm lấy vai tôi:
"Bình tĩnh. Nếu nó mất, chúng ta vẫn có thể xin trích lục tại phường."
Nhưng sự thật không đơn giản như vậy.
Sáng hôm sau, tôi và anh Hùng đến trụ sở phường.
Hàng dài người đang chờ đợi dưới cái nắng oi ả của buổi sớm.
Khi đến lượt, tôi nộp yêu cầu trích lục dựa trên số định danh của căn hộ.
Cô Lan – người phụ nữ với cặp kính gọng bạc – lật lại hồ sơ lưu trữ.
Cô cau mày, nhìn tôi rồi nhìn xuống tờ giấy trên bàn.
"Chị đang hỏi về quyền sở hữu và cư trú của căn nhà này?"
"Vâng, tôi cần trích lục để xác minh tình trạng hiện tại."
Cô Lan đẩy một bản sao tờ khai về phía tôi.
"Đây là tờ khai đăng ký thường trú mới nhất mà cán bộ tiếp nhận vào tháng trước."
Tôi cầm lấy nó.
Tờ giấy trắng tinh, nét chữ sắc cạnh.
Mục người nộp đơn: Nguyễn Văn Sơn.
Mục nội dung: Đề nghị thay đổi chủ hộ và cập nhật thông tin cư trú.
Tôi nhìn vào phần lý do chuyển nhượng và thay đổi:
"Chủ hộ cũ chuyển đi vì lý do sức khỏe."
Mối liên kết giữa các chữ cái như nhảy múa trước mắt tôi.
Tôi nhìn thẳng vào cô Lan:
"Cô xem kỹ đi. Tôi vẫn đang ở đây, mẹ tôi cũng đang ở đây. Bà ấy hoàn toàn khỏe mạnh."
Cô Lan lật lại tờ đơn gốc của Sơn.
"Trên đơn này, có chữ ký xác nhận của chị là đồng ý cho em trai chuyển nhượng và thay đổi thông tin vì lý do sức khỏe của chị. Có cả dấu xác nhận của bác sĩ tuyến đầu kèm theo."
Tôi cảm thấy máu trong người như đông cứng lại.
Bác sĩ nào?
Sự đồng ý của tôi nằm ở đâu?
Tôi cầm tờ đơn, các ngón tay siết chặt đến mức trắng bệch.
"Chỉ có thể là chữ ký giả."
Tôi hét lên, âm thanh vang vọng vào không gian tĩnh lặng của văn phòng hành chính.
Cô Lan giật mình, hạ kính xuống:
"Chị bình tĩnh, nếu chị nghi ngờ..."
"Tôi không nghi ngờ. Tôi biết chắc chắn!"
Tôi nhìn vào tờ giấy.
Mục "Lý do sức khỏe" viết bằng chữ in hoa đậm.
Đó không phải là một lỗi đánh máy.
Đó là một sự dàn dựng tỉ mỉ.
Họ muốn biến mẹ tôi thành một người yếu ớt, không thể tự quyết, để Sơn dễ dàng nhảy vào chiếm đoạt tài sản với cái danh "con trai bảo vệ mẹ".
Họ đã chuẩn bị cho việc này từ rất lâu.
Một kế hoạch được tính toán đến từng chữ, từng dấu chấm.
Họ nghĩ rằng tôi sẽ không bao giờ phát hiện ra sự thật này cho đến khi mọi thứ đã hoàn tất.
Nhưng họ nhầm rồi.
Tôi nhìn xuống tờ giấy, đôi mắt đỏ lựng.
"Họ gặp tôi ở đâu để lấy chữ ký này?"
"Đó là câu hỏi của chị. Tôi chỉ làm theo hồ sơ bạn nộp."
Tôi quay lưng bước đi.
Càng đi, tôi càng thấy rõ sự thật trần trụi khốc liệt.
Họ không chỉ muốn lấy căn nhà.
Họ đang muốn xóa sổ sự hiện diện của tôi trong chính gia đình mình.
Tôi lấy điện thoại, nhắn cho anh Hùng:
"Họ biến mẹ thành người bệnh để lấy giấy tờ. Chúng ta sẽ đối chất tại buổi họp tổ dân phố vào chiều thứ Bảy."
Tôi nhìn lên trần nhà của văn phòng phường, nơi những tấm biển nội quy treo lủng lững.
Cái bẫy đã giăng sẵn, và tôi vừa bước chân vào giữa tâm của nó.
Tôi cần một bằng chứng không thể chối cãi.
Tôi cần lôi cái "lý do sức khỏe" đó ra trước mặt tất cả mọi người.
Tôi cần họ phải trả giá cho sự gian trá này.
Tôi quay lại nhà, đối diện với căn phòng khách nơi mẹ tôi đang ngồi rót nước.
Bà nhìn tôi, ánh mắt vốn dĩ hiền từ giờ đây đầy sự dò xét.
"Có chuyện gì thế con?"
Tôi không trả lời ngay.
Tôi chỉ nhìn thẳng vào mắt bà.
"Mẹ có thực sự thấy mệt đến mức không tự đi được không?"
Bà khựng lại, ly nước trên tay hơi rung nhẹ.
"Mẹ... mẹ chỉ hơi mỏi chút thôi."
Tôi cười, một nụ cười không chút hơi ấm.
"Mệt đến mức phải nhờ em Sơn làm hộ giấy tờ sao?"
Bà không trả lời, đôi môi mím chặt lại thành một đường thẳng.
Tôi bước tới gần hơn, đặt tờ trích lục lên bàn.
"Mẹ nói cho con nghe xem, bác sĩ nào đã xác nhận mẹ không đủ sức khỏe để giữ nhà?"
Bà nhìn tờ giấy, gương mặt biến sắc, nhưng vẫn cố giữ vẻ bình thản giả tạo.
"Nó chỉ là thủ tục thôi, để sau này dễ làm giấy tờ cho cháu."
"Thủ tục?"
Tôi lặp lại, âm thanh sắc lạnh như dao cắt vào không khí.
"Họ viết là mẹ không đủ sức khỏe. Một cụm từ rất cụ thể."
Tôi lấy điện thoại ra, mở đoạn ghi âm từ cuộc gọi của Sơn sáng nay.
"Em nói là sẽ lo cho mẹ, đúng không?"
Tôi bật đoạn ghi âm lên.
Giọng của Sơn vang lên, đầy vẻ tự mãn:
"Chỉ cần mẹ ký là xong, chị đừng có làm khó em."
Bầu không khí trong căn phòng nhỏ bỗng chốc trở nên đông đặc.
Bà Hạnh nhìn điện thoại, rồi nhìn tôi, đôi mắt hiện rõ sự kinh hoàng.
Tôi tiến tới gần bà hơn một bước.
"Mẹ chọn ai? Chọn sự thật của con, hay chọn cái 'lý do sức khỏe' của em trai?"
Bà im lặng.
Sự im lặng của bà là câu trả lời rõ ràng nhất.
Tôi cầm lấy tờ giấy, gập nó lại một cách dứt khoát.
"Chúng ta sẽ gặp nhau ở buổi họp vào thứ Bảy. Ở đó, em trai tôi và những người hàng xóm sẽ thấy rõ 'sức khỏe' của mẹ thực sự như thế nào."
Tôi quay lưng bước ra khỏi cửa.
Cái tên "sức khỏe" trên tờ đơn kia sẽ là quân bài tôi dùng để lật ngược thế cờ.
Vì trên đó ghi rõ:
Chủ hộ cũ chuyển đi vì lý do sức khỏe.