Cái sổ chi phí không hóa đơn

Tôi ngồi trong căn nhà của mẹ, nơi giờ đây chỉ còn là một khung trống với những mảng tường loang lổ vết bùn khô. Bà Tơ đang ngồi trên chiếc ghế gỗ cũ, đôi bàn tay gầy guộc, đầy vết nứt nẻ vì ngâm nước lâu ngày, đang lụi cụi khâu lại chiếc áo của một người dân trong xóm. Bà dùng loại chỉ thô, màu sắc xỉn xịt, cố gắng vá víu những chỗ rách cho những người hàng xóm cùng cảnh ngộ.

"Cô xem, cái áo này rách đến tận đáy. Người ta khổ lắm, phải mặc cho ấm." Bà Tơ vừa khâu vừa nói, giọng khàn đặc vì khói bếp và bụi bặm.

Tôi ngồi đối diện, nhìn đôi bàn tay của mẹ. Sự tần tảo của bà đối lập hoàn toàn với những con số vô hồn trong cuốn Biên bản họp tổ dân phố đang nằm trên bàn.

Bà Lựu bước vào, trên tay cầm một chiếc rổ nhựa nhỏ đựng vài củ khoai lang. Bà đặt xuống cạnh tôi, thở hắt ra một cái rồi hạ thấp giọng, vẻ mặt đầy sự lo lắng giả tạo.

"Tôi nói thật với cô, Ngọc ạ. Cái ông Hùng đó, nhìn bề ngoài thì đạo múa, hay nói chuyện vì dân vì nước, nhưng bên trong thì... cũng chỉ là cái bụng của ông ta thôi."

Tôi không nhìn bà Lựu, tay vẫn đang lật giở những trang giấy.

"Bà Lựu nói gì?"

Bà Lựu tiến lại gần hơn, giọng lọt vào tai tôi như tiếng rít: "Cô không biết đâu. Tôi nghe người ta kể, đợt chuẩn bị chống lũ năm ngoái, ông ta lập lờ chuyện mua bao cát. Lấy tiền của quỹ phòng chống thiên tai, nhưng lại đi mua loại rẻ nhất ở chợ huyện về. Số tiền dư ra, ông ta lén lút ghi vào một cuốn biên bản riêng, gọi là 'chi phí không hóa đơn'. Tôi thấy ông ta cầm cái sổ đó đi lại giữa đám đông, mặt mũi lúc nào cũng hớn hở như vừa trúng số."

Tôi khựng lại một chút. "Chi phí không hóa đơn". Đó là cách ông ta biến sự gian lận thành một khái niệm mơ hồ để dễ dàng nhúng tay vào.

Tôi lật đến trang mười hai của cuốn biên bản bìa xanh.

Trang giấy hơi nhăn ở góc, dấu vết của việc bị lật đi lật lại nhiều lần. Tôi nhìn chằm chằm vào dòng chữ: "Đề nghị chia đất hộ chết".

Dòng chữ đó được viết bằng một loại mực xanh đặc trưng, đậm và sắc. Tôi lấy chiếc bút chì ra, đối chiếu với mẫu mực của cây bút bi xanh Thiên Long mà ông Hùng vẫn dùng để ký cho những hộ nghèo nhận quà cứu trợ.

Đúng là nó.

Màu mực ấy không hề nhạt đi, không bị lem, nó nằm đó như một lời thú tội lặng lẽ.

Tôi lật tiếp đến trang 48 cùng.

Danh sách "hương ích" cho những hộ được ưu tiên sơ tán.
Dòng thứ nhất: Nhà ông Hùng.
Dòng thứ hai: Nhà ông Hùng.

Tại sao lại có hai lần? Vì ông ta muốn chiếm hai suất đất ở khu vực gần đường lớn, nơi giá trị đất sau khi quy hoạch sẽ cao gấp ba lần. Và ở giữa hai lần ghi tên của ông ta, là một khoảng trống không có tên tôi.

Căn phòng bỗng trở nên im lặng đến mức tôi có gợn nghe thấy tiếng kim đồng hồ chạy trên tường.

Mỗi chữ ký, mỗi dòng kẻ, mỗi con số "chi phí" đều là một cái bẫy mà ông ta giăng ra cho cả xóm Đồng Bèo. Ông ta lấy danh nghĩa "đại diện cho dân" để thực hiện những toan tính cá nhân đầy thủ đoạn.

"Mấy cái trang này... nhìn kỹ thì thấy lạ thật nhỉ?"

Một giọng nói trầm ổn vang lên từ phía cửa.

Tôi giật mình, vội vàng hạ cuốn biên bản xuống.

Anh Khang đứng đó, vai đeo chiếc túi đựng máy đo đạc, gương mặt lấm tấm mồ hôi sau một ngày làm việc ngoài công trường. Anh nhìn tôi, rồi nhìn vào tập tài liệu trên bàn.

"Anh Khang, anh đến rồi à?"

Anh bước vào, ngồi xuống chiếc ghế đối diện mẹ tôi. Anh nhìn tôi một lượt, rồi chỉ vào cuốn biên bản.

"Tôi thấy cô cầm cuốn này từ mấy ngày trước. Cô đang tìm kiếm điều gì trong đống giấy luy này?"

Tôi hít một hơi thật sâu, cố giữ cho giọng mình không run rẩy.

"Tôi đang tìm sự thật về những con số mà ông Hùng đã 'từ thiện' cho xóm mình."

Anh Khang khẽ nhướng mày. Anh lấy điện thoại ra, mở ứng dụng ghi âm và hướng về phía cuốn biên bản.

"Ông ta dùng bút Thiên Long để ký mọi thứ. Nếu tôi chứng minh được mực trên trang mười hai và trang 48 là cùng một loại mực, cùng một loại bút, thì những gì ông ta tuyên bố về 'quy trình minh bạch' sẽ sụp đổ ngay lập tức."

Anh dừng lại một chút, ánh mắt sắc sảo của một kỹ sư chuyên nghiệp xoáy vào tôi.

"Cô định làm gì với nó?"

Tôi nhìn thẳng vào anh, đôi mắt không còn chút do dự.

"Tôi sẽ không dùng nó để đe dọa cá nhân."

Tôi siết chặt lấy mép trang giấy ở trang mười hai.

"Tôi sẽ chờ đến buổi họp vào sáng thứ Bảy. Trước sự chứng kiến của cả xóm."

Anh Khang khựng lại, đôi lông mày nhíu chặt.

"Họ sẽ tấn công cô. Họ gọi cô là quạ báo tang, họ sẽ bảo cô gây rối."

Tôi khẽ mỉm cười, một nụ cười không chút ấm áp.

"Họ sẽ gọi tôi là gì không quan trọng. Quan trọng là ông ta sẽ phải nói ra sự thật."

Tôi nhìn vào trang giấy đầy những con số gian lận, lòng bình thản đến lạ kỳ.

"Tôi định để ông ta tự đọc to lên."