Chuẩn bị đối chất

Tiếng xiềng xích va vào thành đá lạnh lẽo vang lên khô khốc trong không gian ẩm mốc của ngục huyện.

Tôi đẩy cánh cửa sắt nặng nề, bước vào trong.

Mùi bùn đất và mùi nhang rẻ tiền trộn lẫn vào nhau, quấn lấy mũi tôi.

Phụ thân tôi ngồi trên một chiếc ghế gỗ mục nát, tấm lưng gầy rạp xuống như một nhành liễu sắp gãy. Ông nhìn tôi, đôi mắt đỏ ngầu vì thiếu ngủ và những trận đòn roi của quân lính.

"Ngọc... con đến rồi sao?"

Giọng ông khản đặc, nghe như tiếng gỗ bị cọ xát vào nhau.

Tôi bước đến gần, quỳ xuống bên cạnh chân ông. Cái ống chân của phụ thân bị trói chặt bằng dây thừng thô ráp, da thịt sưng đỏ, tím tái.

Tôi lấy từ trong tay áo ra một xấp giấy cũ kỹ và một cuốn sổ có bìa da sờn.

"Phụ thân, đây là gia phả của họ Trần và sổ đinh của làng Đông. Con muốn cha xem qua một chút."

Khi đôi tay run rẩy của phụ thân chạm vào mặt giấy, tôi thấy lồng ngực ông thắt lại. Ông nhìn vào dòng chữ "con nuôi" được viết bằng mực đen đậm, nét chữ méo mó của Nhị thúc ở trang gia phả.

"Hắn ta... hắn ta bắt ta ký vào đây. Hắn bảo nếu không ký, hắn sẽ báo với quan huyện rằng ta là kẻ phản bội, sẽ khiến con không còn nhà cửa để ở."

Ông nghẹn ngào, những giọt nước mắt già nua lăn dài trên đôi gò má hốc hác.

"Bàn tay phải của ta... bị gãy rồi. Hắn ta bắt ta phải dùng tay trái để ký. Hắn nói nếu ta không đồng ý, hắn sẽ phá nát nhà cửa của chúng ta."

Tôi siết chặt nắm tay đến mức móng tay găm vào lòng bàn tay.
"Nhị thúc đã lừa gạt cả làng bằng cái danh con nuôi giả tạo để chiếm lấy ruộng tế tự. Phụ thân, con sẽ không để hắn làm hại gia đình ta nữa."

Tôi nhìn thẳng vào mắt ông, giọng nói đanh thép:
"Ngày mai, tại từ đường, con sẽ đưa ra sự thật. Cha hãy giữ lấy sức lực, cứ nói rõ mọi chuyện trước mặt quan và trưởng tộc. Đừng sợ hắn nữa."

Phụ thân tôi nhìn tôi, ánh mắt tràn đầy sự bàng hoàng lẫn hy vọng.
"Nhưng con... hắn có thế lực..."
"Hắn chỉ có những tờ giấy giả. Còn chúng ta có sự thật."

Tôi đứng dậy, chỉnh lại áo quần, bước ra khỏi phòng giam.

Bước chân tôi hướng thẳng về phía từ đường họ Trần. Bầu trời rạng đông bắt đầu ló dạng, nhuộm một màu xám xịt lên những mái nhà lụp xụp của làng Đông. Mùi gỗ lim và mùi nhang cũ của từ đường bao trùm lấy không gian.

Tôi bước qua cổng rào, nơi những người dân làng bắt đầu tụ tập vì nghe tin có biến động tại từ đường. Tôi dừng lại trước bậc thềm gỗ, nơi những bậc cao niên đang thầm thì bàn tán.

"Họ Trần có biến, nghe nói Nhị thúc sẽ nhận một phần lớn ruộng tế tự và tuyên bố sự thật về vụ án của Trần Đức."

Tôi không dừng lại để nghe thêm, bước thẳng vào bên trong.

Từ đường rộng lớn, trần nhà cao vút với những cột gỗ lim vững chãi. Ở giữa là án thờ, nơi đặt cuốn gia phả chính thức của cả dòng họ. Trưởng tộc Trần Trọng đang ngồi ở vị trí cao nhất, gương mặt nghiêm nghị như một pho tượng đá.

Ông nhìn tôi, đôi lông mày nhíu lại:
"Cô là con gái của Trần Đức? Có chuyện gì muốn trình bày?"

Tôi bước lên phía trước, đặt mạnh cuốn gia phả giả và sổ đinh xuống chiếc bàn gỗ ngay trước mặt ông.
"Kẻ thủ ác đã dùng thủ đoạn gian trá để chiếm đoạt ruộng tế tự của tổ tiên. Hắn vẽ nên một con đường giả bằng những dòng chữ giả trên gia phả."

Tiếng xì xào ngoài cửa bớt hẳn đi. Những người thuộc dòng họ Trần bắt đầu quay đầu lại nhìn về phía tôi. Tôi chỉ vào dòng "con nuôi" trên bản gia phả.

"Nhị thúc khẳng định có một người con nuôi vào năm Giáp Tý. Nhưng sổ đinh của làng Đông, vốn là giấy tờ hành chính của địa phương, không hề ghi nhận bất kỳ ai được nhận làm con nuôi trong năm đó."

Tôi quay sang nhìn phía góc tối của từ đường. Ở đó, Nhị thúc và Lý Thị đang đứng nép vào bóng tối. Lý Thị mặt tái nhợt, đôi mắt đầy vẻ đe dọa.

Nhưng khi tôi lật mở cuốn sổ đinh và đối chiếu trực tiếp với bản gia phả trước mặt trưởng tộc, không khí trong từ đường bỗng chốc đặc quánh lại. Trưởng tộc Trần Trọng cầm lấy sổ đinh, đôi mắt ông nheo lại khi đọc kỹ từng dòng chữ.

Ông nhìn sang Nhị thúc, rồi lại nhìn sang tôi.
"Nhị thúc, ngươi nói xem, đây là sao?"

Nhị thúc vẫn giữ vẻ mặt bình tĩnh, nhưng đôi bàn tay giấu sau lưng đang run rẩy không kiểm soát được.
"Có lẽ... là do sổ đinh bị thất lạc hoặc sai sót trong quá trình sao chép..."

"Sai sót?"
Tôi cắt ngang, giọng nói sắc lạnh như băng.
"Sổ đinh này là của Lý trưởng giữ, không thể có chuyện sai sót. Nó là bằng chứng duy nhất của làng này."

Trưởng tộc đập mạnh tay xuống bàn, âm thanh chát chúa vang vọng khắp từ đường.
"Nếu có bằng chứng, ta sẽ xử ngay tại từ đường."